OZW i układ krążenia

Urapidyl

Urapidilum · aktualizacja 3 listopada 2026

Grupa
Lek hipotensyjny (antagonista α1, agonista 5-HT1A)
Postać w ZRM
roztwór do wstrzykiwań (5 mg/ml)
Mechanizm w jednym zdaniu
Blokuje obwodowe receptory α1 (rozszerza naczynia), a ośrodkowo przez receptory serotoninowe hamuje odruchową tachykardię.

Wskazania i dawkowanie w ZRM

SytuacjaDorośli
Nadciśnienie z ostrym uszkodzeniem narządów (obrzęk płuc, encefalopatia nadciśnieniowa, OZW z nadciśnieniem)10–50 mg iv powoli (np. 12,5–25 mg), przy niewystarczającym efekcie powtórzyć po 5 min
Rozwarstwienie aortyw połączeniu z lekiem zwalniającym serce – po konsultacji

Przeciwwskazania

Zwężenie cieśni aorty, przetoka tętniczo-żylna (z wyjątkiem dializacyjnej), ciąża i karmienie piersią (ostrożnie), nadwrażliwość.

Działania niepożądane

Hipotensja (zbyt duża dawka), zawroty i ból głowy, nudności, kołatanie serca, uczucie zmęczenia.

Pułapki egzaminacyjne

  1. Tempo: w pierwszej godzinie obniżaj ciśnienie średnie maksymalnie o ok. 25% – wyjątki to rozwarstwienie aorty i obrzęk płuc.
  2. Udar niedokrwienny – nie obniżaj RR, chyba że przekracza progi (np. przed trombolizą) – decyzja ośrodka udarowego.
  3. Małe dawki, powoli, z pomiarem RR co kilka minut.
  4. Urapidyl nie wywołuje istotnej odruchowej tachykardii – dlatego chętnie stosowany w OZW z nadciśnieniem.

Przypadki kliniczne

Przypadek 1

Splątany z nadciśnieniem

58-latek, silny ból głowy, wymioty, splątanie, zaburzenia widzenia. RR 240/140. Bez niedowładów, glikemia prawidłowa.

Pokaż rozwiązanie krok po kroku
  1. Nadciśnienie + objawy z OUN bez ogniska → podejrzenie encefalopatii nadciśnieniowej (stan zagrożenia życia).
  2. Wyklucz hipoglikemię i udar (FAST) – w udarze inne cele RR.
  3. Urapidyl 12,5–25 mg iv powoli, kontrola RR co kilka minut.
  4. Cel: obniżenie ciśnienia średniego o ok. 20–25% w pierwszej godzinie – nie do normy.
  5. Transport do szpitala z monitorowaniem.

Źródła

Materiał wyłącznie edukacyjny. Nie zastępuje aktualnych wytycznych, ChPL ani procedur obowiązujących w Twoim podmiocie.

← Wszystkie leki