Wskazania i dawkowanie w ZRM
| Sytuacja | Dorośli | Dzieci |
|---|---|---|
| Hipowolemia, wstrząs, odwodnienie | bolus 250–500 ml, ocena odpowiedzi, powtórzyć | bolus 10 ml/kg (ERC 2025), ocena po każdym bolusie |
| Uraz głowy, rozcieńczanie leków, płukanie dostępu | płyn pierwszego wyboru w urazie mózgu (izotoniczny, bez glukozy) | jak u dorosłych |
| Wstrząs krwotoczny (uraz bez urazu głowy) | hipotensja permisywna: RR skurczowe ok. 80–90 mmHg / wyczuwalne tętno na tętnicy promieniowej | małe bolusy 10 ml/kg |
Przeciwwskazania
Przewodnienie, obrzęk płuc, ciężka niewydolność serca, hipernatremia (ostrożnie).
Działania niepożądane
Kwasica metaboliczna hiperchloremiczna przy dużych objętościach, przewodnienie, obrzęki, rozcieńczenie czynników krzepnięcia.
Pułapki egzaminacyjne
- Płyny to lek – dawkuj je, oceniaj odpowiedź po każdym bolusie i szukaj objawów przewodnienia (trzeszczenia, narastająca duszność, powiększenie wątroby u dzieci).
- Przy dużych objętościach (sepsa, wstrząs) płyny zbilansowane (Ringer, PWE) są lepsze – mniej kwasicy.
- Hipotensja permisywna nie dotyczy urazu mózgu – tam utrzymuj RR skurczowe ≥ 110 mmHg.
- Krwotok leczysz zatamowaniem krwawienia – płyny tylko kupują czas.