- Grupa
- Opioidowy lek przeciwbólowy (agonista receptora μ)
- Postać w ZRM
- roztwór do wstrzykiwań (np. 10 mg/ml)
- Mechanizm w jednym zdaniu
- Pobudza receptory opioidowe μ w OUN – znosi ból i lęk, rozszerza naczynia żylne (↓ obciążenia wstępnego), hamuje ośrodek oddechowy.
Wskazania i dawkowanie w ZRM
| Sytuacja | Dorośli | Dzieci |
|---|
| Silny ból wieńcowy nieustępujący po nitroglicerynie | 2–5 mg iv, miareczkować co 5 min do ustąpienia bólu | — |
| Silny ból urazowy | 0,1 mg/kg iv, miareczkować małymi dawkami | 0,05–0,1 mg/kg iv |
Przeciwwskazania
Depresja oddechowa, hipotensja/wstrząs, uraz głowy z zaburzeniami świadomości (maskuje objawy, ↑ CO₂), ostry brzuch przed diagnostyką (względne), zatrucie innymi depresantami OUN.
Działania niepożądane
Depresja oddechowa, hipotensja, nudności i wymioty, świąd, zwężenie źrenic, zaparcia, splątanie.
Pułapki egzaminacyjne
- Morfina opóźnia wchłanianie doustnych inhibitorów P2Y12 – w OZW tylko przy silnym bólu, w małych dawkach.
- Antidotum: nalokson – miej go zawsze przygotowanego.
- Rozcieńczaj (1 mg/ml) i miareczkuj – nie podawaj całej ampułki naraz.
- Wymioty – rozważ lek przeciwwymiotny (metoklopramid).
Przypadki kliniczne
Przypadek 1
Złamane udo
35-latek, upadek z rusztowania, deformacja uda, ból 9/10. Przytomny, GCS 15, RR 130/80, SpO₂ 98%, 80 kg.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
- Uraz izolowany, stabilny krążeniowo i oddechowo, przytomny → analgezja jest wskazana przed unieruchomieniem.
- Morfina: rozcieńcz 10 mg do 10 ml, podawaj po 2–3 mg co 5 min, do ok. 0,1 mg/kg (8 mg), oceniając ból i oddech.
- Alternatywa: fentanyl – szybszy początek działania.
- Monitoruj SpO₂ i częstość oddechów, nalokson pod ręką.
Materiał wyłącznie edukacyjny. Nie zastępuje aktualnych wytycznych, ChPL ani procedur obowiązujących w Twoim podmiocie.
← Wszystkie leki