- Grupa
- Nieopioidowy lek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy (pochodna pirazolonu)
- Postać w ZRM
- roztwór do wstrzykiwań 500 mg/ml (amp. 1 g/2 ml, 2,5 g/5 ml)
- Mechanizm w jednym zdaniu
- Hamuje syntezę prostaglandyn głównie ośrodkowo – silnie przeciwbólowo, przeciwgorączkowo i spazmolitycznie, słabo przeciwzapalnie.
Wskazania i dawkowanie w ZRM
| Sytuacja | Dorośli | Dzieci |
|---|
| Ból (kolka, ból pourazowy, pooperacyjny), wysoka gorączka | 1 g iv bardzo powoli (max 500 mg/min, po rozcieńczeniu) lub im | 8–16 mg/kg iv/im (gorączka: ok. 10 mg/kg) |
Przeciwwskazania
Uczulenie na pirazolony, astma aspirynowa / nietolerancja NLPZ, zaburzenia czynności szpiku, agranulocytoza w wywiadzie, niedobór G6PD, ostra porfiria, III trymestr ciąży, ciężka niewydolność nerek lub wątroby, hipotensja i niestabilność hemodynamiczna.
Działania niepożądane
Hipotensja (szczególnie przy szybkim podaniu iv, hipowolemii, gorączce), reakcje anafilaktyczne, agranulocytoza (rzadko, może być śmiertelna), wysypka.
Pułapki egzaminacyjne
- Podawaj bardzo powoli (max 500 mg/min) i na leżąco – szybki bolus to spadek RR.
- Odwodniony, gorączkujący, hipotensyjny pacjent – ryzyko zapaści po metamizolu.
- Agranulocytoza może wystąpić po jednej dawce – gorączka, ból gardła, owrzodzenia jamy ustnej po leku wymagają kontroli morfologii.
- Ma działanie spazmolityczne – dobry w bólu kolkowym.
Przypadki kliniczne
Przypadek 1
Gorączka u dziecka
5-latek (20 kg), gorączka 40,2°C, apatyczny, ale reaguje, pije. Nie przyjął leków przeciwgorączkowych. RR 95/60, HR 140, napełnienie kapilarne 2 s.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
- Wysoka gorączka, krążeniowo stabilny, bez cech wstrząsu i oponowych.
- Pierwszy wybór u dziecka: paracetamol lub ibuprofen doustnie (jeśli połyka).
- Gdy potrzebna droga pozajelitowa: metamizol ok. 10 mg/kg = 200 mg (0,4 ml), iv bardzo powoli po rozcieńczeniu lub im.
- Monitoruj RR po podaniu.
- Wysypka niebledniejąca, sztywność karku, zaburzenia świadomości → sepsa/zapalenie opon – priorytet transport.
Materiał wyłącznie edukacyjny. Nie zastępuje aktualnych wytycznych, ChPL ani procedur obowiązujących w Twoim podmiocie.
← Wszystkie leki