- Grupa
- Lek przeciwlękowy i przeciwhistaminowy (antagonista H1, pochodna piperazyny)
- Postać w ZRM
- tabletki, roztwór do wstrzykiwań (np. 100 mg/2 ml)
- Mechanizm w jednym zdaniu
- Blokuje receptory H1 w OUN i obwodowo – działa uspokajająco, przeciwlękowo i przeciwświądowo, bez ryzyka uzależnienia jak benzodiazepiny.
Wskazania i dawkowanie w ZRM
| Sytuacja | Dorośli | Dzieci |
|---|
| Lęk, niepokój, pobudzenie (bez zagrożenia życia) | 25–100 mg doustnie lub 50–100 mg im | ok. 1 mg/kg/dobę (decyzja lekarza) |
| Świąd w reakcji alergicznej | 25 mg doustnie | — |
Przeciwwskazania
Wydłużony odstęp QT (wrodzony lub nabyty), leki wydłużające QT, zaburzenia elektrolitowe, bradykardia, porfiria, ciąża i karmienie piersią, nadwrażliwość na cetyryzynę i pochodne piperazyny. Ostrożnie u starszych.
Działania niepożądane
Senność, suchość w ustach, zawroty głowy, wydłużenie QT i torsade de pointes, zatrzymanie moczu, drgawki (przy dużych dawkach), splątanie u starszych.
Pułapki egzaminacyjne
- Nie podaje się iv – postać do wstrzykiwań tylko domięśniowo.
- QT! U pacjenta na lekach wydłużających QT (np. niektóre antydepresanty, antybiotyki makrolidowe) – ryzyko torsades.
- Pobudzenie zawsze najpierw wyklucz przyczynę somatyczną: hipoglikemia, hipoksja, uraz głowy, zatrucie.
- Nie jest lekiem w napadzie drgawek ani w anafilaksji.
Przypadki kliniczne
Przypadek 1
Atak paniki
26-latka, kołatanie serca, duszność, mrowienie rąk, lęk przed śmiercią. Podobne epizody wcześniej. SpO₂ 99%, glikemia 96 mg/dl, EKG: tachykardia zatokowa 110/min, QTc prawidłowy.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
- Najpierw wyklucz przyczyny somatyczne: SpO₂, glikemia, EKG (OZW, arytmie, zatorowość przy obciążającym wywiadzie).
- Obraz napadu paniki → spokojna rozmowa, kontrola oddechu.
- Przy utrzymującym się silnym lęku: hydroksyzyna 25–50 mg doustnie (QTc prawidłowy, brak leków wydłużających QT).
- Pacjentka po leku nie prowadzi samochodu; zalecenie kontaktu z lekarzem/psychiatrą.
Materiał wyłącznie edukacyjny. Nie zastępuje aktualnych wytycznych, ChPL ani procedur obowiązujących w Twoim podmiocie.
← Wszystkie leki