NZK i zaburzenia rytmu

Adrenalina

Epinephrinum · aktualizacja 3 listopada 2026

Grupa
Katecholamina, agonista receptorów α i β
Postać w ZRM
roztwór do wstrzykiwań 1 mg/ml (1:1000)
Mechanizm w jednym zdaniu
α1 obkurcza naczynia (↑ RR), β1 przyspiesza serce i zwiększa kurczliwość, β2 rozkurcza oskrzela i hamuje uwalnianie mediatorów z komórek tucznych.

Wskazania i dawkowanie w ZRM

SytuacjaDorośliDzieci
NZK – rytm niedefibrylacyjny (asystolia, PEA)1 mg iv/io jak najszybciej, potem co 3–5 min10 µg/kg iv/io (max 1 mg), potem co 3–5 min
NZK – VF/pVT1 mg iv/io po 3. wyładowaniu, potem co 3–5 min10 µg/kg iv/io po 3. wyładowaniu (razem z amiodaronem 5 mg/kg), max 1 mg
Anafilaksja0,5 mg im (1 mg/ml) przy pierwszym podejrzeniu; powtórz po 5 min, jeśli brak poprawy0,01 mg/kg im, max 0,5 mg (orientacyjnie: <6 lat 0,15 mg, 6–12 lat 0,3 mg, >12 lat 0,5 mg)
Bradykardia niestabilna (oporna na atropinę)wlew 2–10 µg/minmały bolus 1–2 µg/kg iv lub wlew ciągły

Przeciwwskazania

W NZK i anafilaksji brak bezwzględnych przeciwwskazań. Ostrożność: choroba wieńcowa, tachyarytmie, ciężkie nadciśnienie, zatrucie kokainą lub amfetaminą, osoby starsze.

Działania niepożądane

Tachykardia, arytmie komorowe (z VF włącznie), gwałtowny wzrost RR, niedokrwienie mięśnia sercowego, drżenie i lęk, hiperglikemia, hipokaliemia, martwica tkanek przy wynaczynieniu.

Pułapki egzaminacyjne

  1. Anafilaksja = domięśniowo w udo, nie bolus iv. 1 mg iv u pacjenta z tętnem może wywołać VF albo zawał.
  2. ERC ≠ AHA. W ERC adrenalina w VF idzie po 3. wyładowaniu, w AHA po 2. W Polsce obowiązują wytyczne ERC.
  3. Leki drugiej linii nie zastępują adrenaliny. Lek przeciwhistaminowy ani steroid nie mogą opóźniać podania adrenaliny w anafilaksji.
  4. Rozcieńczenie u dziecka: 1 mg + NaCl 0,9% do 10 ml daje 100 µg/ml. Dziecko 20 kg dostaje 200 µg, czyli 2 ml tego roztworu.

Kalkulator dawki u dziecka

Wpisz masę ciała, żeby zobaczyć dawki.

Kalkulator pomocniczy do nauki. Zawsze sprawdź dawkę z aktualnymi wytycznymi i stężeniem ampułki.

Przypadki kliniczne

Przypadek 1

Osa na grillu

24-latek, 10 min po użądleniu przez osę. Świsty, chrypka, pokrzywka na całym ciele. RR 80/50, HR 128, SpO₂ 89%. Co robisz i w jakiej kolejności?

Pokaż rozwiązanie krok po kroku
  1. ABCDE: problem z A (chrypka), B (świsty, SpO₂) i C (hipotensja) plus zmiany skórne → anafilaksja.
  2. Pierwszy lek: adrenalina 0,5 mg im w przednio-boczną część uda. Nie klemastyna, nie hydrokortyzon.
  3. Tlen wysokim przepływem, pozycja leżąca z uniesionymi nogami (przy duszności półsiedząca), dostęp iv.
  4. Bolus krystaloidu 500–1000 ml i ocena odpowiedzi.
  5. Po 5 minutach bez poprawy → powtórz adrenalinę 0,5 mg im.
  6. Dopiero potem rozważ leki drugiej linii.

Przypadek 2

Pan na przystanku

58-latek, upadek przy świadkach, RKO prowadzi przechodzień. Na monitorze VF. Kiedy podajesz adrenalinę i amiodaron?

Pokaż przebieg z zegarem
CzasRytmDecyzja
0:00VFWyładowanie 1 → RKO 2 min
2:00VFWyładowanie 2 → RKO
4:00VFWyładowanie 3 → adrenalina 1 mg + amiodaron 300 mg
6:00VFWyładowanie 4 → RKO, bez leków
8:00VFWyładowanie 5 → adrenalina 1 mg + amiodaron 150 mg
Pytanie kontrolne
  1. W 6:00 ktoś krzyczy „dajemy adrenalinę!”. Źle – od poprzedniej dawki minęły 2 minuty, a adrenalinę podaje się co 3–5 min, czyli co drugą pętlę.

Źródła

Materiał wyłącznie edukacyjny. Nie zastępuje aktualnych wytycznych, ChPL ani procedur obowiązujących w Twoim podmiocie.

← Wszystkie leki