Kompendium · dokumentacja

SWD PRM dla ratownika

Jak zespół pracuje w Systemie Wspomagania Dowodzenia PRM: od rozpoczęcia dyżuru, przez statusy i zlecenie wyjazdu, po kartę medycznych czynności ratunkowych – z przykładowymi opisami wyjazdów.

Czym jest SWD PRM

System Wspomagania Dowodzenia Państwowego Ratownictwa Medycznego to ogólnopolski system, w którym dyspozytor medyczny przyjmuje zgłoszenia i dysponuje zespoły, a zespół ratownictwa medycznego przyjmuje zlecenia, raportuje statusy, nawiguje do miejsca zdarzenia i prowadzi elektroniczną dokumentację medyczną. Ratownik pracuje w Module ZRM – Mobilnym na tablecie w karetce (oraz w module stacjonarnym w miejscu stacjonowania). Za dokumentację odpowiada kierownik ZRM.

KZWKarta Zlecenia Wyjazdu – tworzy ją dyspozytor; zespół uzupełnia sekcję III „Realizacja zlecenia”.
KMCRKarta Medycznych Czynności Ratunkowych – dokumentacja konkretnego pacjenta, tworzona przez kierownika ZRM.

Początek dyżuru

  1. Członkowie zespołu potwierdzają obecność i rozpoczęcie dyżuru w miejscu stacjonowania (w wybranych rolach).
  2. Kierownik ZRM loguje się na tablecie (login i hasło; przy pierwszym uruchomieniu aplikacja pobiera certyfikat – wymaga sieci).
  3. W oknie Skład ZRM wybiera bieżący skład i zatwierdza go przyciskiem „Zatwierdź zmianę składu”. Przy niepełnym składzie aplikacja pokazuje „Skład niepełny” i status „Niegotowy”.
  4. Ustawia status Gotowy w bazie.
  5. Do podpisywania dokumentacji podpisem elektronicznym (np. certyfikat ZUS) – konfiguracja zgodnie z procedurą dysponenta.

Pomarańczowy przycisk POMOC (przytrzymany 5 s) wysyła alarm do dyspozytora w każdym statusie – np. przy agresji na miejscu zdarzenia.

Statusy zespołu – po kolei

  1. Gotowy w bazieZespół w miejscu stacjonowania, gotowy do wyjazdu.
  2. ZadysponowanyPo przyjęciu zlecenia (KZW) – zlecenia nie można odrzucić, odwołać może tylko dyspozytor.
  3. Wyjazd do zdarzeniaJedyny dostępny status z „obsługi zdarzenia” po nadaniu zlecenia.
  4. Na miejscu zdarzeniaDojazd. Dalej: przewóz do szpitala, przekazanie pacjenta albo powrót do bazy.
  5. Przewóz do szpitalaTransport pacjenta.
  6. W szpitaluDojazd do podmiotu leczniczego. Przy odmowie przyjęcia – ponownie „Przewóz do szpitala”.
  7. Przekazanie pacjentaPacjent przyjęty przez szpital lub inny zespół.
  8. Powrót do bazyZ tego statusu można od razu przyjąć kolejne zlecenie.

Poza obsługą zdarzenia: Niegotowy, Dezynfekcja, Mycie, Przywracanie gotowości, Tankowanie (tylko bez aktywnego zlecenia) oraz Awaria (zawsze). Statusy zmieniaj na bieżąco – to one tworzą czasy w dokumentacji.

Przyjęcie zlecenia (KZW)

  • Nowe zlecenie pojawia się z sygnałem dźwiękowym: numer KZW, numer zdarzenia, adres, kod pilności, wyjazd na sygnale lub bez, powód wezwania.
  • Przycisk przyjęcia zawsze przyjmuje zlecenie – zespół nie odrzuca zlecenia; anulować je może tylko dyspozytor.
  • Zakładka Nawigacja wyznacza trasę automatycznie z współrzędnych zdarzenia; zmiana lokalizacji przez dyspozytora aktualizuje trasę.
  • W trakcie dojazdu mogą przyjść powiadomienia o zmianie powodu wezwania, lokalizacji lub ponagleniu.
  • KZW ma sekcje: I – Przyjęcie wezwania i II – Podjęcie decyzji (tylko do odczytu, od dyspozytora) oraz III – Realizacja zlecenia (uzupełnia kierownik ZRM).

Karta Medycznych Czynności Ratunkowych – sekcja po sekcji

KMCR tworzysz przyciskiem „Utwórz KMCR” przy aktywnym zleceniu. Przy kilku poszkodowanych lub braku łączności można utworzyć dodatkową KMCR i powiązać ją z KZW później.

I – Wezwanie

Dane z karty zlecenia wyjazdu (KZW) – widoczne w podglądzie, nie edytuje się ich w KMCR.

II – Pacjent

Imię, nazwisko, PESEL (wylicza datę urodzenia, wiek i płeć), identyfikator NFZ, adres, dokument tożsamości, osoba do kontaktu. Brak danych – przycisk „NN”; niemowlę do 6. miesiąca bez PESEL – „NW” lub „Przedstawiciel ustawowy”. Gdy nie da się ustalić wieku, trzeba wpisać co najmniej wiek przybliżony z adnotacją.

III – Badanie

Wywiad (z miejscem zdarzenia: dom, praca, miejsce publiczne, szkoła, ruch drogowy, rolnictwo), przekierowanie z POZ/NiŚOZ/szpitala, GCS, RTS (liczony automatycznie), układ oddechowy (częstość, duszność, sinica, bezdech, SpO₂, osłuchiwanie L/P), źrenice, ciśnienie i tętno, obrażenia na „ludziku” i kryteria centrum urazowego, objawy, skóra, brzuch, stan psychoruchowy, tony serca, niedowłady, zapach z ust, glikemia, EKG, skala bólu i pole „Opis”.

IV – Rozpoznanie

Najpierw „Czy pacjent jest w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego?” (TAK/NIE – po wywiadzie i badaniu), potem rozpoznanie główne wg ICD-10 (obowiązkowe) i maksymalnie dwa współistniejące.

V – Postępowanie z pacjentem

Czynności (mapowane automatycznie na procedury ICD-9), zastosowane leki wyłącznie ze słownika (ilość, jednostka, droga podania), zalecenia i istotne informacje, ponowna ocena bólu, oświadczenie pacjenta przy braku zgody oraz – w razie potrzeby – niepodjęcie lub odstąpienie od MCR i stwierdzenie zgonu.

VI – Podsumowanie

Przegląd całej karty przed walidacją, podpisem i zamknięciem dokumentacji.

Automatyka, o której warto pamiętać: GCS ≤ 8 automatycznie ustawia skalę bólu na „Nie oceniono – zaburzenia świadomości”; zaznaczenie zmian w sekcji EKG zaznacza wykonanie EKG w postępowaniu; kody ICD-10 przenoszą się do pola „Opis”. Ból oceniasz skalą NRS (u dzieci także FACE lub VAS), a po leczeniu – obowiązkowo ponownie.

Zakończenie – sekcja III KZW „Realizacja zlecenia”

  • Udzielono MCR i przetransportowano do: izba przyjęć, SOR, centrum urazowe, centrum urazowe dla dzieci, jednostka wyspecjalizowana szpitala (słownik szpitali) lub inne.
  • Pacjent pozostał na miejscu zdarzenia – z zaleceniami w KMCR.
  • Udzielono MCR i przekazano – innemu ZRM, LPR, innej jednostce lub osobie.
  • Pacjent nie wyraża zgody na udzielenie MCR i/lub transport – oświadczenie pacjenta podpisane w KMCR (ewentualnie podpis świadka, przedstawiciela ustawowego lub adnotacja o odmowie podpisu).
  • Brak pacjenta w miejscu zdarzenia.
  • Przy transporcie: Decyzja podmiotu leczniczego – przyjęcie (imię, nazwisko, tytuł i podpis osoby przyjmującej) albo odmowa przyjęcia z powodem i godziną; po odmowie „Zapisz odmowę przyjęcia i dodaj kolejne miejsce transportu” (maksymalnie 4 odmowy) i ponownie status „Przewóz do szpitala”.
  • Wydano KMCR: pacjentowi, przedstawicielowi ustawowemu, szpitalowi lub nie wydano (z powodem).
  • Na koniec walidacja, podpis i zamknięcie dokumentacji („Podpisz i zamknij”). Niepoprawny PESEL lub brak pól obowiązkowych blokuje zamknięcie.

Niepodjęcie lub odstąpienie od MCR, zgon

W sekcji V KMCR wybierasz „Nie podjęto MCR” albo „Odstąpiono od MCR” z powodem ze słownika (m.in. pewne znamiona śmierci, obrażenia nierokujące skuteczności resuscytacji, zagrożenie życia członka zespołu, brak powrotu krążenia po ponad godzinie resuscytacji, wyłącznie asystolia przez ponad 20 minut prowadzonej resuscytacji) oraz datę i czas, moment zgonu (przed przybyciem ZRM, w trakcie MCR, w trakcie transportu) i czas stwierdzenia zgonu.

Brak łączności i awarie

  • Tryb OFFLINE (czerwony pasek): można się zalogować, edytować KZW, tworzyć KMCR i zmieniać statusy – zapisują się lokalnie z godzinami. Zmianę statusu trzeba też przekazać dyspozytorowi radiotelefonem. Zamknięcie dokumentacji jest możliwe dopiero po odzyskaniu połączenia.
  • Po odzyskaniu łączności dane wysyłają się na serwer; przy konflikcie pierwszeństwo mają dane z serwera (komunikat „Zmodyfikowano zdalnie KZW/KMCR”).
  • Żółty pasek „ŁĄCZNOŚĆ OGRANICZONA” – aplikacja nie odbiera danych na bieżąco; zgłoś administratorowi.
  • Status Awaria – dostępny zawsze; błędy aplikacji zgłasza się przez „Zgłoś błąd” (Helpdesk).

Przykładowe opisy w KMCR

Fikcyjne przypadki pokazujące, jak zwięźle i kompletnie opisać wyjazd. Układ odpowiada polom karty. Dawki i postępowanie zawsze zgodnie z aktualnymi wytycznymi i procedurami Twojego podmiotu.

Ból w klatce piersiowej – STEMI ściany dolnejTransport do pracowni hemodynamiki
II – Pacjent
Mężczyzna, 61 lat. Miejsce zdarzenia: w domu.
III – Wywiad
Od ok. 40 min silny, gniotący ból zamostkowy promieniujący do żuchwy, z potami i nudnościami, początek w spoczynku. Nadciśnienie tętnicze, palacz. Leki: amlodypina. Alergie: neguje. Ostatni posiłek ok. 3 h temu.
III – Badanie
GCS 15 (4/5/6). Oddech 18/min, bez duszności, SpO₂ 95%, szmer pęcherzykowy symetryczny. RR 105/70 mmHg (obie kończyny górne podobnie), tętno 54/min miarowe. Skóra blada, spocona. Źrenice równe, reagują. Glikemia 128 mg/dl. EKG 12: uniesienia ST w II, III, aVF, obniżenia w I, aVL; V4R bez uniesień. Ból NRS 7/10 (nieurazowy – klatka piersiowa).
IV – Rozpoznanie
Stan nagłego zagrożenia zdrowotnego: TAK. I21.1 – Ostry zawał serca pełnościenny ściany dolnej.
V – Postępowanie
Monitorowanie EKG, teletransmisja EKG i konsultacja z pracownią hemodynamiki – akceptacja. Dostęp dożylny 18G. Leki wg konsultacji i obowiązujących procedur (m.in. kwas acetylosalicylowy p.o., heparyna i.v., analgezja z ostrożnością ze względu na RR). Nitratów nie podano (hipotensja, podejrzenie zajęcia prawej komory). Ponowna ocena bólu: NRS 4/10.
Realizacja zlecenia
Udzielono MCR i przetransportowano do: pracownia hemodynamiki (jednostka wyspecjalizowana szpitala). Przekazano bez pogorszenia, przyjęcie potwierdzone podpisem.
Hipoglikemia – pacjent pozostaje w domuPacjent pozostał na miejscu zdarzenia
II – Pacjent
Kobieta, 72 lata. Miejsce zdarzenia: w domu. Wezwanie przez męża.
III – Wywiad
Według męża od ok. 30 min splątana, spocona. Cukrzyca typu 2 leczona insuliną. Wieczorem podała insulinę, kolacji nie zjadła. Podobne epizody w przeszłości nie występowały. Alergie: neguje.
III – Badanie
Przy przybyciu GCS 13 (3/4/6), splątana. Oddech 16/min, SpO₂ 97%. RR 150/85 mmHg, tętno 96/min miarowe. Skóra wilgotna. Glikemia 38 mg/dl. Bez objawów ogniskowych. Po leczeniu: GCS 15, logiczny kontakt, glikemia 142 mg/dl po 15 min. Ból NRS 0.
IV – Rozpoznanie
Stan nagłego zagrożenia zdrowotnego: TAK. E16.0 – Hipoglikemia polekowa bez śpiączki.
V – Postępowanie
Dostęp dożylny, glukoza 20% i.v. wg schematu dawkowania, kontrola glikemii, posiłek doustnie po odzyskaniu pełnej świadomości. Zalecenia: zjedzenie posiłku z węglowodanami złożonymi, kontrola glikemii co 1–2 h do rana, w razie ponownych objawów – wezwanie ZRM; pilna konsultacja z lekarzem POZ/diabetologiem w sprawie dawek insuliny. Pacjentka i mąż rozumieją zalecenia.
Realizacja zlecenia
Pacjent pozostał na miejscu zdarzenia pod opieką męża. Wydano KMCR: pacjent. Uwaga praktyczna: przy lekach doustnych o długim działaniu (pochodne sulfonylomocznika) lub braku opieki – zalecany transport do szpitala (ryzyko nawrotu hipoglikemii).
Upadek seniora – podejrzenie złamania szyjki kości udowejTransport na SOR
II – Pacjent
Kobieta, 84 lata. Miejsce zdarzenia: w domu.
III – Wywiad
Upadek z wysokości własnej ok. 1 h temu, poślizgnięcie się w łazience. Neguje utratę przytomności, uraz głowy i zawroty głowy przed upadkiem. Leki: ramipryl, apiksaban. Alergie: neguje.
III – Badanie
GCS 15. Oddech 18/min, SpO₂ 96%. RR 140/80 mmHg, tętno 88/min miarowe. Prawa kończyna dolna skrócona i zrotowana na zewnątrz, bolesność okolicy krętarza, tętno na stopie zachowane, czucie zachowane. Głowa bez obrażeń. Glikemia 110 mg/dl. Ból NRS 8/10 (urazowy – obrażenia zaznaczone na schemacie).
IV – Rozpoznanie
Stan nagłego zagrożenia zdrowotnego: TAK. S72.0 – Złamanie szyjki kości udowej (podejrzenie).
V – Postępowanie
Dostęp dożylny, analgezja i.v. wg procedur, unieruchomienie na materacu próżniowym, ochrona przed wychłodzeniem. Ponowna ocena bólu: NRS 3/10. Zalecenia/informacje: przyjmuje antykoagulant (apiksaban) – istotne przy ewentualnym urazie głowy i zabiegu.
Realizacja zlecenia
Udzielono MCR i przetransportowano do: szpitalny oddział ratunkowy. Przyjęcie potwierdzone podpisem lekarza SOR.
Odmowa transportu do szpitalaPacjent nie wyraża zgody na transport
II – Pacjent
Mężczyzna, 45 lat. Miejsce zdarzenia: w miejscu publicznym. Wezwanie przez przechodnia.
III – Wywiad
Krótkotrwałe omdlenie w kolejce w sklepie, poprzedzone uczuciem gorąca i mroczkami przed oczami, w dusznym pomieszczeniu. Bez bólu w klatce, kołatania serca, drgawek. Choroby przewlekłe i leki: neguje.
III – Badanie
GCS 15, logiczny kontakt, zorientowany co do miejsca, czasu i osoby. Oddech 14/min, SpO₂ 99%. RR 125/80 mmHg na leżąco i stojąco bez istotnego spadku, tętno 72/min miarowe. Glikemia 96 mg/dl. EKG 12: rytm zatokowy, bez cech niedokrwienia, QTc w normie. Bez obrażeń. Ból NRS 0.
IV – Rozpoznanie
Stan nagłego zagrożenia zdrowotnego: TAK (do czasu wykluczenia). R55 – Omdlenie i zapaść.
V – Postępowanie
Badanie, EKG 12-odprowadzeniowe, pomiary. Poinformowano pacjenta o możliwych przyczynach omdlenia i ryzyku odmowy (w tym nagłego pogorszenia stanu) oraz o zaleceniu diagnostyki w szpitalu. Pacjent w pełni świadomy, zrozumiał informacje i nie wyraża zgody na transport. Zalecenia: nie prowadzić pojazdów do czasu konsultacji, pilna wizyta u lekarza POZ, w razie bólu w klatce, kołatania serca, duszności lub ponownej utraty przytomności – natychmiast wezwać ZRM.
Realizacja zlecenia
Pacjent nie wyraża zgody na: przetransportowanie do szpitala. Oświadczenie pacjenta podpisane elektronicznie, podpis świadka. Wydano KMCR: pacjent.

Najczęstsze błędy w dokumentacji

  • Statusy zmieniane „hurtem” po powrocie do bazy – czasy dojazdu i obsługi są wtedy fałszywe, a to dokumentacja medyczna i dane do rozliczeń.
  • Rozpoznanie ICD-10 niezgodne z opisem badania albo zbyt ogólne (np. R69) mimo możliwego rozpoznania objawowego.
  • Brak ponownej oceny bólu po analgezji – karta nie przejdzie walidacji.
  • Leki wpisane bez dawki lub drogi podania; brak godziny podania w opisie przy lekach istotnych klinicznie.
  • Przy odmowie – zbyt ogólne oświadczenie. Opisz, o czym poinformowano pacjenta (ryzyko, alternatywy) i że rozumie informacje.
  • Pacjent pozostawiony w domu bez zaleceń: co obserwować, kiedy wezwać ponownie, do kogo się zgłosić.
  • Nieuzupełnione dane osoby do kontaktu lub przedstawiciela ustawowego u dziecka.

Źródło opisu funkcji: publiczna instrukcja użytkownika „Moduł ZRM – Mobilny” SWD PRM (KCMRM, wersja 8.7). System jest regularnie aktualizowany – nazwy pól i przycisków mogą się różnić w nowszych wersjach. Obowiązuje instrukcja i procedury Twojego dysponenta.